Çocukların korunması amacıyla getirilen yeni kurallar 1 Kasım 2026’da yürürlüğe giriyor. Yasal dayanak, 5651 sayılı Kanun’da 7578 sayılı Kanun’la yapılan değişiklik ve 10 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan “Sosyal Ağ Sağlayıcı Tarafından Çocuklara Özgü Ayrıştırılmış Hizmet Sunulmasına ve Yaş Doğrulamaya İlişkin Yönetmelik”. Düzenleme yalnızca çocukları değil, tüm sosyal medya kullanıcılarını etkiliyor.
Kısaca: Kim ne yapacak?
• 18 yaş ve üstü: Hesabınız kapanmıyor. Platform istediğinde e-Devlet’ten yaş doğrulama belirteci alıp yükleyeceksiniz. Mevcut hesaplar için son tarih 31 Mart 2027.
• 15–17 yaş: Sosyal medya kullanılabilir, ancak hesap “çocuk hesabına” dönüşür: gizli hesap, canlı yayın yok, sonsuz akış yok.
• 15 yaş altı: Sosyal medya hesabı açılamaz, mevcut hesaplar kapatılır. Ebeveyn izni bunu değiştirmez. Oyun platformları bu yasağın dışındadır.
• Ebeveynler: 15 yaş altındaki çocuğunuzun fotoğraflarını ve paylaşımlarını yedekleyin. 15–17 yaş için ebeveyn kontrol araçlarını kurun.
• Ceza: Çocuğa veya aileye ceza yok. Yaptırımlar platformlara uygulanıyor.
1. Herkes için, yetişkinler dahil
• Düzenleme, Türkiye’den erişilebilen yerli ve yabancı tüm sosyal ağları kapsıyor.
• 1 Kasım’dan itibaren yeni hesap açarken yaş doğrulaması zorunlu.
• Mevcut hesaplar 1 Kasım’da kapanmıyor. Platformlar, mevcut hesapları 31 Mart 2027’ye kadar en az bir kez doğrulamak zorunda. Bu süreçte sizden yaş doğrulama belirteci isteyecekler.
• Doğrulama şöyle işliyor:
1. e-Devlet’e kimliğinizle girip Siber Güvenlik Başkanlığı’nın hizmetinden “yaş doğrulama belirteci” oluşturursunuz.
2. Belirteci sosyal medya platformuna yüklersiniz. Platform belirtecin Başkanlıkça üretildiğini teyit eder ve yaş grubunuzu belirler.
• Belirteç adınızı, T.C. kimlik numaranızı, doğum tarihinizi ya da kullanıcı adınızı içermiyor. Yalnızca 15 ve 18 yaşını doldurup doldurmadığınızı gösteriyor. Platform belirteci yaş doğrulaması dışında hiçbir amaçla kullanamaz.
• Yönetmelik her girişte e-Devlet doğrulaması öngörmüyor. Ancak platformlar ilk doğrulamadan sonra da kendi yöntemleriyle kontrol yapabilecek. Hesabın doğrulanan yaş grubuna aykırı kullanıldığından makul şüphe doğarsa hesap askıya alınacak. Yeniden kullanmak için belirteçle tekrar doğrulama gerekecek.
2. Çocuğu 15 yaşından küçük olan aileler
• 15 yaşını doldurmamış çocuklara sosyal ağ hizmeti sunulamaz. Ebeveyn izniyle hesap açılmasına imkân tanıyan bir istisna yok.
• Yeni hesap açma talepleri reddedilecek.
• Mevcut hesaplar doğrulama sırasında, kullanıcıya bilgi verilerek kapatılacak.
• Şimdiden yapılacak iş: fotoğrafları ve paylaşımları yedekleyin. Kapatılan hesabın verileri, itiraz edildiyse itiraz sonuçlandıktan sonra, edilmediyse gecikmeden silinecek.
• Kendi hesabınızı çocuğunuza kullandırmayın. Hesabın yaş grubuna aykırı kullanıldığından şüphelenilirse hesap askıya alınır.
3. Çocuğu 15–17 yaşında olan aileler
Hesap kapanmayacak, “çocuklara özgü hizmet” kurallarına bağlanacak. Bu hesaplarda:
• Hesap gizli olacak, herkese açık yapılamayacak.
• Takipçi ve takip edilen listelerini başkaları göremeyecek.
• Mesajı yalnızca çocuğun takip ettiği hesaplar gönderebilecek, “görüldü” bilgisi gösterilmeyecek.
• Çocuğun hesabı başkalarına önerilmeyecek, başka hesaplar da çocuğa önerilmeyecek.
• Telefon rehberi ve e-posta listeleriyle eşleştirme yapılamayacak.
• Canlı yayın açılamayacak.
• Görsellerin kaydırarak, dokunarak ya da kendiliğinden art arda aktığı arayüzler (Reels/TikTok tarzı akışlar) kullanılamayacak.
• Kişiselleştirilmiş reklam gösterilmeyecek, çocuğun verileri profilleme için kullanılamayacak.
• Platformlar, çocuğun paylaşımlarının ve fotoğraflarının ekran görüntüsünün alınmasını önleyecek teknik tedbirler alacak.
Ebeveyn kontrolü: Platformlar, anne, baba veya vasinin kullanabileceği Türkçe kontrol araçları sunmak zorunda. Bu araçlarla:
• Hesap ve özellik ayarları kontrol edilebilecek.
• Satın alma, kiralama ve ücretli üyelikler ebeveyn onayına bağlanabilecek, harcama limiti konulabilecek.
• Kullanım süresi izlenip sınırlandırılabilecek, konum paylaşımı yönetilebilecek.
Kontrol açıldığında çocuk bilgilendirilecek. Çocuk, güvenlik doğrulaması olmadan ve ebeveynin bilgisi dışında kontrolü kapatamayacak.
Henüz belirlenmeyen konu: 15–17 yaşındaki çocukların belirteci nasıl alacağı, Siber Güvenlik Başkanlığı’nın hazırlayacağı rehberle belirlenecek.
4. Hesap yanlışlıkla kapatılırsa
• Platformlar Türkçe, ücretsiz ve erişilebilir bir itiraz yolu sunmak zorunda.
• İtirazlar yalnızca otomatik sistemlerle sonuçlandırılamaz, bir insanın incelemesi gerekir.
• İtiraz sonuçlanana kadar hesaptaki içerik ve kişisel veriler silinemez. Bu, askıdaki hesabın bu süre içinde kendiliğinden açılacağı anlamına gelmiyor.
• Sonuca karşı Siber Güvenlik Başkanlığı’na şikâyet ve yargı yolu açık.
5. Kim ceza alacak?
• Çocuğa veya ebeveyne para cezası yok. Yükümlülük de yaptırım da sosyal medya şirketlerine ait.
• Kurallara uymayan platforma önce aykırılık bildiriliyor ve düzeltmesi için makul süre veriliyor.
• Uymazsa sırasıyla şu yaptırımlar uygulanabiliyor:
1. Bir önceki yılki küresel cirosunun yüzde 3’üne kadar idari para cezası
2. Reklam yasağı
3. Hâkim kararıyla bant genişliğinin önce yüzde 50, ardından yüzde 90’a kadar daraltılması
6. Dijital oyun platformları
Oyunlarda kural farklı işliyor: Sosyal medyada çocuğun yaşı kontrol edilirken, oyunlarda oyunun kaç yaşa uygun olduğu esas alınıyor. 15 yaş altındaki çocuklar oyun platformlarını kullanmaya devam edebilecek; ancak platformlar her oyuna yaş derecelendirmesi koymak ve ebeveynlere kontrol araçları sunmak zorunda. Örneğin 12 yaşındaki bir çocuk Instagram hesabı açamayacak, ama bir oyun platformunda hesap açıp oyun oynamaya devam edebilecek.
Aynı kanunla oyun platformlarına 1 Kasım 2026’dan itibaren şu kurallar getirildi:
• Oyun platformlarında 15 yaş sınırı yok. Bu yasak yalnızca sosyal ağlar için getirildi.
• Platformlar, usulüne uygun yaş derecelendirmesi yapılmamış oyunları sunamayacak. Derecelendirilmemiş bir oyun ancak en yüksek yaş kategorisinde sunulabilecek.
• Platformlar ebeveyn kontrol araçları sunmak zorunda. Hesaplar denetlenebilecek; satın alma, kiralama ve ücretli üyelik gibi işlemler ebeveyn iznine bağlanabilecek.
• Türkiye’den günlük erişimi 100 bini aşan yurt dışı kaynaklı oyun platformları Türkiye’de temsilci atamak zorunda.
• Kurallara uymayan oyun platformlarına idari para cezası ve bant daraltma uygulanabilecek.
Henüz belirlenmeyen konular: Yaş derecelendirmesinin nasıl yapılacağı ayrı bir yönetmelikle belirlenecek. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı, oyunlarda 15–18 yaş grubuna yönelik içeriklerin ayrıştırılacağı yeni bir yönetmelik hazırlandığını açıkladı; bu yönetmelik henüz yayımlanmadı.
7. Dolandırıcılığa dikkat
• Dezenformasyonla Mücadele Merkezi uyarıyor: “Hesabınız kapatılacak”, “Yaşınızı hemen doğrulayın” gibi mesajlar içeren sahte SMS, e-posta ve bağlantılarla kişisel bilgiler ele geçirilmeye çalışılıyor.
• Yaş doğrulaması yalnızca e-Devlet’ten alınan belirteçle yapılıyor.
• e-Devlet şifrenizi yalnızca turkiye.gov.tr adresinde veya resmî e-Devlet uygulamasında girin. Mesajla gelen bağlantılara tıklamayın.
8. Henüz belirlenmeyen konular
• Belirtecin teknik yapısı ve e-Devlet’teki işlem adımları, Siber Güvenlik Başkanlığı’nın hazırlayacağı rehberle belirlenecek.
• 15–17 yaşındaki çocukların belirteci nasıl alacağı aynı rehberle netleşecek.
• Hangi hizmetlerin “sosyal ağ” sayılacağına ilişkin tereddütleri Başkanlık giderecek.
• Oyunların yaş derecelendirmesine ilişkin kurallar ayrı bir yönetmelikle düzenlenecek.
